Psychisch trauma kan de oorzaak zijn van HSP. HSP betekent Hoog Sensitieve Persoon. Kenmerken van HSP’s zijn o.a.(Bron: Elaine N. Aron):

  • Wordt snel beïnvloed door stemmingen van anderen
  • Pijngevoelig
  • Heeft behoefte aan terugtrekken bij drukte
  • Raakt gemakkelijk overprikkeld door licht, geur of geluid
  • Consciëntieus
  • Schrikachtig
  • Snel opgejaagd gevoel bij druk
  • Snel geïrriteerd als veel dingen tegelijk gedaan moeten worden
  • Doet erg zijn best om niets te vergeten of fouten te maken
  • Van zijn stuk gebracht door veranderingen in zijn leven
  • Vermijden van belastende situaties heeft hoge prioriteit

Er komen veel cliënten in mijn praktijk die van zichzelf zeggen: Ik ben hoogsensitief, ik kan slecht tegen veel prikkels, ik voel heel sterk hoe andere mensen zich voelen.

Overactief brein

Al deze symptomen duiden op een overactief angstcentrum in je brein (de amygdala, maar dat mag je onmiddellijk weer vergeten) dat voortdurend aan het scannen is op gevaar. Met andere woorden: je antennes staan op scherp. Dit is een stress-reactie, een programmatie in je onderbewuste brein. Zodra je iets naars of vervelends meemaakt en de controle verliest, wordt deze ervaring opgeslagen in de grote database van je onderbewuste brein. De taak van dit deel van je brein is jouw veiligheid waarborgen. Het wil herhaling voorkomen en dus gaat het op zoek naar signalen van dreigend gevaar. Zie hier: je antennes staan op scherp. Je ziet alles, je hoort alles, en de kleinste details bij andere mensen (potentiële “daders”) voel je feilloos aan.

Wetenschappelijk aangetoond

Ik hoor je denken: “Ja,maar, HSP is toch wetenschappelijk aangetoond?” Wat er is aangetoond is dat op fMRI scans te zien is dat het brein van een HSPer anders reageert dan het brein van een niet-HSPer.

PROF. ELKE VAN HOOF (Vrije Universiteit Brussel): Simpel uitgelegd heeft een niet-HSP’er een filter in het informatieverwerkingssysteem in de hersenen. Afhankelijk van welke activiteit hij uitvoert, beslist de filter welke informatie er binnenkomt. Die gefilterde informatie wordt verwerkt in de hersenen. HSP’ers hebben die filter niet: alle prikkels komen op eender welk moment binnen. Over hoe dat precies in zijn werk gaat, bestaat er nog geen solide wetenschappelijk onderzoek. Maar wat we wel zien, is dat de hersenen van HSP’ers onder de fMRI-scanner bij een bepaalde opdracht in meer gebieden oplichten dan die van de niet-HSP’ers. Dat noemen we diepgaande verwerking. HSP’ers denken dus niet zoals niet-HSP’ers. Hun hersenen functioneren anders. Hoogsensitieve mensen krijgen daardoor vaak te horen dat ze de dingen te complex maken, dat ze veel te ver gaan met hun interpretaties. En omdat ze tot een minderheidsgroep behoren, zijn ze ‘raar’.

 

Ik vraag me dan af: wat was er eerst? Een traumatische ervaring waardoor je brein verandert, of een gevoeliger brein, waardoor je sensitiever reageert. Een ander puntje: Dit onderzoek is uitgevoerd op meer dan 1500 volwassenen tussen de 29 en de 58 jaar. Wat hebben deze mensen al meegemaakt? Hoe kun je na je 29ste meten of je met een gevoelig zenuwstelsel bent geboren. Hoe kun je dat überhaupt meten?

Tijdens het HSP Café in Gouda (bestaat helaas niet meer) heb ik een paar jaar geleden de volgende vraag gesteld: Ik hoorde onlangs dat HSP veroorzaakt wordt door (meer of minder) traumatische ervaringen in de jeugd. Hoe is dat in jullie persoonlijke situatie? Kun je dat beamen, of totaal niet? Van de 10 aanwezigen gaf er slechts 1 persoon aan, géén “traumatische jeugd” te hebben gehad.

Psychisch trauma als oorzaak van HSP

Dat HSP bestaat, daar twijfel ik niet aan. De vraag is: Wat is de oorzaak? Als psychisch trauma de oorzaak is, dan moet je dáár iets aan doen. In plaats van leren omgaan met je zogenaamd mooie eigenschap van hoogsensitiviteit.

10 Reacties
  1. He Christien,

    Ik ben zeker mee! Het is heel fijn dat mensen zich (h)erkennen in HSP zijn en hierdoor weten dat ze niet raar zijn. Maar laten we aub wat doen aan de emotionele stress die mensen hebben opgelopen, zodat ze niet meer alles hoeven te voelen van de ander! En de antenne wat minder scherp afgesteld kan worden, dat geeft verlichting en maakt vele leuke activiteiten in drukke ingevingen weer mogelijk.

    Daarnaast kan je jezelf weer makkelijker voelen in plaats van de ander. Mijn ervaring is dat zelfzorg dan ook stukken makkelijker gaat. Maar ik moet ook bekennen dat ik het in het begin heel raar vond de ander minder te voelen, huh …. voel ik dit? Het maakt je ook weer volledig verantwoordelijk voor je eigen gevoelens….

    En dat moet je maar net willen .

    Fijne dag en succes met alle mensen die je van hun trauma gaat af helpen!

    Marije

    • Fijn, jouw toevoeging over het minder voelen van de ander en het meer voelen van jezelf. Iets om rekening mee te houden. Christien

  2. Hoi Christien,

    Ik ben HSP en heb inmiddels ook mijn trauma’s verwerkt.
    Ik wist nooit dat ik HSP ben. Kwam er zelf pas laat achter. Toen ik erover las was mijn eerste reactie: OMG. Als ik dat eerder had geweten dat deze dingen door HSP komen dan was mij vieles bespaard gebleven.
    Na het verwerken van de trauma‘s zijn de prikkels weg en niet meer op scherp ingesteld. Maar toen er weer een gebeurtenis was, stond wel alles meteen op scherp.
    Ik noem het mijn „natuurlijke beschermingssysteem“. Want door bewust met HSP om te gaan en ermee bewust te leven, geeft mij juist rust. Agressie, boosheid, liegen, arrogant zijn of andere negatieve beschermingsmaatregelen die niet HSP mensen gaan gebruiken heb ik niet nodig. Ik vertrouw op mijn gevoel. Dat beschermt mij, geeft op tijd waarschuwingen ect. heel fijn. Maar zolang een HSP nog een trauma heeft blijf je dus continu geprikkeld wat je Thema van je Trauma betreft.
    Zo zie ik dat.

    • Beste Nadine, dank je wel voor je reactie en wat goed te horen dat je je trauma’s hebt kunnen verwerken.

      En je hebt helemaal gelijk hoor; zodra er een nare gebeurtenis plaatsvindt, MOETEN je antennes ook weer op scherp gaan staan, dat is je stresssysteem dat er voor zorgt dat je adequaat reageert op de gebeurtenis. En daarna moet het weer op stand-by staan. En dat laatste gebeurt niet als je je trauma’s nog niet hebt verwerkt.

      En boosheid, agressie, liegen en arrogant zijn, zijn ook stressresponsen; reacties op situaties waarin je nog getriggerd wordt. En ieder mens reageert anders. Christien

  3. Ja, ik heb zeker weten meerdere trauma’s meegemaakt en heb ook altijd het gevoel gehad anders te zijn. Ik denk alleen niet dat HSP komt door trauma, omdat veel mensen met trauma geen HSP zijn. Ik denk wel dat het het kan versterken. Maar zoals ik al zei heb ik al mijn hele leven het gevoel dat ik anders ben en gevoeliger dan anderen, ook voor mijn trauma’s.
    Ik geloof zeker dat het een kracht is, maar kan ook heel moeilijk zijn. Op dit moment in een zware burn out waarvan ik maar niet lijk te herstellen. Veel slaapproblemen. Ik reageer ook erg heftig op medicatie.

    • Dank je wel voor je reactie Lianne. Ik hoor in mijn praktijk voor traumatherapie veel mensen die last hebben van hypergevoeligheid, alles komt binnen. En het kan natuurlijk heel goed zo zijn dat jij dat in jouw omgeving niet tegenkomt. Ik ben wel heel benieuwd hoe hoogsensitief je bent ná het diep verwerken van je trauma’s. Ik verwacht dat het dan zeker niet weg is, want het is een kwaliteit die jij veelvuldig getraind hebt en waar je heel goed in bent geworden. Ik verwacht wel dat je er minder lást van zult hebben.

      Als je het interessant vindt, kunnen we een keer een vrijblijvend en gratis adviesgesprek plannen. Dan hoor je van mij wat we kunnen doen aan jouw trauma’s, maar ook aan je slaapproblemen en je reactie op je medicatie. Dit gesprek is geheel vrijblijvend en kan evt. ook telefonisch of via beeldbellen. Ook een behandeltraject kan via beeldbellen, indien de afstand een bezwaar is. Als je een adviesgesprek zou willen, mail dan naar christien@heeljij.nu.

      Hartelijke groet, Christien Grotentraast

  4. Interessant om dit te lezen. Ik geloof dat iedereen kleine en grote trauma’s heeft, dus dat onderscheid is heel klein. Zelf heb ik een hele veilige en fijne jeugd gehad en ben zeker hoogsensitief. En mijn oudste dochter ook meteen al vanaf de geboorte. We hebben er weinig last van en kunnen er goed mee omgaan, maar zien en voelen veel. Ik maak altijd het onderscheid met overgevoelig, dat word je na trauma. En veel mensen zeggen hsp te zijn, maar zijn eigenlijk overgevoelig.

  5. Beste Margreet, mooi onderscheid maak je, tussen hsp en overgevoelig, en de link tussen overgevoelig en trauma. Je kunt hoogsensitief zijn, veel waarnemen en dat weer los kunnen laten. Dan heb je er weinig last van. Als je overgevoelig bent geworden na trauma, schiet je onmiddellijk in de stress-stand. Mooi verschil wat je hier aangeeft, dank je wel.

    Hartelijke groet, Christien Grotentraast

  6. Ik denk dat hier PTSS verward wordt met HSP.

    • Beste Mary, prikkelgevoeligheid zie je vaak bij mensen die trauma hebben meegemaakt en is zeker één van de symptomen van PTSS. PTSS behelst echter veel meer dan dit.

      Hartelijke groet, Christien Grotentraast

Geef een antwoord